11 september 2026

Een eeuw brandweer in Geleen

Oude brandweerwagens, demonstraties en activiteiten voor kinderen: tijdens de open dag op zaterdag 5 september was er van alles te zien bij de brandweerkazerne in Geleen. Burgemeester Hans Verheijen opende de dag samen met de commandant en kazernechef. De reden voor de open dag was een bijzonder jubileum: Brandweer Geleen bestaat honderd jaar.

Pas kort geleden werd ontdekt dat Brandweer Geleen honderd jaar bestaat. Brandweerman Roy Schmitz en oud-brandweerman Ton Lamers onderzochten samen de geschiedenis. Brandweer Geleen had al lange tijd een eigen fotoarchief. Met hulp van de Heemkundevereniging Geleen en het stadsarchief Sittard-Geleen vonden zij ook oude documenten. Daaruit bleek dat Brandweer Geleen in 1926 officieel is opgericht. In datzelfde jaar kreeg Geleen zijn eerste brandweerwagen: een Renault NN. In deze regio reden toen nog maar weinig brandweerwagens met een motor. Vóór de Renault gebruikten mensen een handpomp. Die stond in een klein gebouw aan de Rijksweg.

Broer en zus

Tijdens de open dag konden bezoekers in de kazerne een kopie van de Renault bekijken. Een stichting met oud-brandweermensen (SGOB) bouwde de wagen weer op zoals hij er honderd jaar geleden uitzag. Ook konden bezoekers oude foto’s en documenten over de geschiedenis van de brandweer bekijken. Kinderen konden spelen en oefenen met een brandweerslang, en tijdens demonstraties zagen bezoekers hoe brandweermensen werken.

Buiten stonden twee oude Geleense brandweerwagens uit 1955 en 1957, door de leden ‘broer en zus’ genoemd. De ladderwagen uit 1957 werkt zelfs nog. Natuurlijk waren er ook brandweerwagens van nu. Zo was goed te zien hoeveel er in honderd jaar is veranderd.

Veel veranderd, veel gebleven

Roy begon in 1981 als vrijwilliger bij de brandweer van DSM. In 1997 werd het zijn beroep. In 2006 stapte hij over naar de gemeentelijke brandweer van Sittard-Geleen. In al die jaren zag hij veel veranderen. De wagens en spullen werden moderner en de brandweer kan nu sneller hulp bieden dan vroeger. Toch bleef de basis volgens hem hetzelfde. “Een brand is een brand en hulp blijft hulp. Je gaat eropaf om mensen te helpen.”

Beroepsbrandweermensen en vrijwilligers staan dag en nacht klaar voor de inwoners van Geleen en omgeving. De vrijwilligers doen hetzelfde werk, maar dan naast hun gewone baan. Zij oefenen iedere week. Gaat ’s nachts de pieper, dan is het tijd om in actie te komen. Toch draait het bij de brandweer om meer dan het werk. Het is ook een hechte groep van beroepsmensen, vrijwilligers en oud-brandweermensen. Collega’s en hun gezinnen komen samen tijdens feesten, sportdagen en jubilea.

Sommige brandweermensen blijven ook na hun pensioen actief. Zij sluiten zich aan bij ‘ploeg 5’, de groep van gepensioneerde brandweermensen. Een deel van hen onderhoudt de oude brandweerwagens en bewaart het archief en de verhalen. Zo blijft de geschiedenis bewaard voor de toekomst, en blijft duidelijk wat in honderd jaar niet veranderde: klaarstaan voor een ander.