Stadsarcheoloog Marion Aarts gaat met pensioen
Na 36 jaar neemt Marion Aarts afscheid van de gemeente Sittard-Geleen. De eerste jaren werkte ze als conservator stedelijke historie en archeologie in het museum. Daarna werd ze stadsarcheoloog bij de gemeente. Dat werk doet ze nu precies 25 jaar: even lang als de gemeente Sittard-Geleen bestaat. Nu is het tijd voor haar pensioen. Voor ze gaat, kijkt ze nog één keer terug op haar bijzondere vak, waarin de bodem steeds weer nieuwe verhalen vertelt.
Voor het interview koos Marion de Pater Karel Kapel in Munstergeleen. Hier komen verschillende tijden samen: van de prehistorie en de middeleeuwen tot de kapel van nu. Toch ziet het gebouw er nog steeds uit als een boerenschuur. “Dingen zijn niet altijd wat ze lijken. Dat is precies wat ik zo mooi vind aan archeologie.”
Geen kwastje of vertraging
Over archeologie bestaan veel misverstanden. Archeologen schrapen niet met een tandenborstel een heel terrein af. Ook zorgt hun werk niet automatisch voor vertraging. Als de grond voor een bouwplan wordt vergraven, kan onderzoek nodig zijn. Archeologen kijken dan al vroeg mee. “Als het onderzoek vooraf goed wordt gepland, is het gewoon onderdeel van het bouwproces.”
Het leukste vindt Marion dat je nooit precies weet wat je tegenkomt. Zo werd vier jaar geleden in de Oostelijke Schootsvelden onverwacht een middeleeuws rondeel gevonden. Niemand wist dat dit verdedigingswerk daar had gestaan. Aan de Lintjesweg in Munstergeleen werd een rij houten palen uit de achtste eeuw gevonden, een periode waar weinig over bekend is. De palen verstevigden de oever. Doordat ze altijd onder water stonden, waren ze bewaard gebleven. Onderzoek liet zien dat het hout uit de Ardennen kwam. Dat wijst erop dat er toen al een overheid was die zulke werkzaamheden organiseerde.
“Zo’n houten paaltje is niet sexy, maar het vertelt wel een heel belangrijk verhaal.” Het haantje van Buchten, waarvan een kunstwerk langs de A2 staat bij Holtum Noord, is dan een meer aansprekende vondst. Maar het zegt niet automatisch meer over het verleden. Het gaat Marion vooral om wat een vondst ons leert.
25 jaar aan puzzelstukken
Marion is er trots op dat archeologie een vaste plek heeft gekregen bij nieuwe bouwplannen. Ook vindt ze het waardevol dat Sittard en later Sittard-Geleen altijd een eigen stadsarcheoloog hebben gehad. Dat is niet bij iedere gemeente zo. “Ik heb bijna alles gezien wat hier uit de grond is gekomen. Het zijn allemaal puzzelstukken waarmee je kennis opbouwt. Op een gegeven moment komt dat samen.”
Na haar pensioen blijft Marion als vrijwilliger betrokken. Ook werkt ze mee aan een tentoonstelling in Het Nieuwe Domein. Daar zijn vanaf november 25 vondsten uit 25 jaar gemeentelijke archeologie te zien. Toch zal ze vooral de dagelijkse inhoud missen. “Nu fiets ik door de stad, zie ik een groot gat en weet ik wat daar is gebeurd. Straks zal ik me toch afvragen: wat zouden ze daar gevonden hebben?”