Essentaksterfte in Sittard-Geleen
Essentaksterfte is een ziekte die veel essen in Europa en Nederland al een paar jaar aantast. Ook in Sittard Geleen zien we deze ziekte steeds vaker. Een schimmel zorgt ervoor dat takken langzaam afsterven. Soms gaat uiteindelijk zelfs de hele boom dood. Dat kan gevaarlijk zijn, omdat dode takken kunnen afbreken en naar beneden kunnen vallen. Op dit moment is er helaas geen behandeling mogelijk tegen deze ziekte.
Wanneer kappen wij een boom?
Wij controleren onze bomen regelmatig. Tijdens zo’n controle bekijken we of een es nog veilig is.
We kappen een boom alleen als dit écht nodig is. Bijvoorbeeld wanneer:
- de boom te ziek is om te herstellen;
- er gevaar ontstaat voor bewoners, fietsers of automobilisten.
We begrijpen dat het kappen van bomen veel impact kan hebben. Daarom laten we het altijd vooraf weten als we in een straat of buurt werkzaamheden uitvoeren.
Nieuwe bomen en meer variatie
Als we een zieke es moeten kappen, planten we – waar mogelijk – een nieuwe boom terug. Soms kiezen we voor verschillende soorten bomen in één straat of buurt. Dat doen we omdat:
- de kans op nieuwe boomziekten dan kleiner wordt;
- er meer verschillende planten en dieren in een gebied kunnen leven (dit noemen we biodiversiteit);
- een straat of buurt groen en prettig blijft om in te wonen.
Zo zorgen we samen voor een veilige én groene leefomgeving.
Hoe verloopt de ziekte?
We houden de ziekte goed in de gaten door onze regelmatige controles. Essentaksterfte verloopt meestal in vier fases.
Fase 1: Bladinfectie
In juni en juli komen sporen vrij uit oude bladeren op de grond. Deze sporen besmetten de bladeren en bladstelen van de boom. U kunt dan kleine donkerrode of bruine vlekjes zien op de bladsteel en nerven.
Fase 2: Bladverwelking
De schimmel groeit verder van het blad naar de twijgen. De bladeren verdorren en worden bruin, soms al in de nazomer, terwijl de rest van de boom nog groen is.
Fase 3: Taksterfte
De bast van twijgen en takken raakt beschadigd. U ziet dan oranje bruine verkleuringen of ingezakte plekken. De takken sterven langzaam af. Hierdoor ontstaat steeds meer dood hout in de kroon.
Fase 4: Boomsterfte
De ziekte komt elk jaar terug. Daardoor worden steeds dikkere takken ziek. Soms wordt ook de stam aangetast. De boom probeert nieuwe scheuten te maken, maar ook die raken vaak besmet. Uiteindelijk gaat de boom dood. Soms gebeurt dit sneller door andere schimmels, zoals de honingzwam.
Vragen en antwoorden
Wat is essentaksterfte?
Essentaksterfte is een ziekte die wordt veroorzaakt door een schimmel uit Azië: het vals essenvlieskelkje (Hymenoscyphus fraxineus). De schimmel tast zowel jonge als oude essen aan. In Nederland komt de ziekte steeds vaker voor.
Waar komt deze boomziekte vandaan?
De schimmel komt oorspronkelijk uit Azië. In Europa werd de ziekte voor het eerst gezien in de jaren ’90, onder andere in Polen en de Baltische landen. Daarna verspreidde de ziekte zich verder over Europa. In Nederland is essentaksterfte sinds ongeveer 2010 aanwezig en de laatste jaren sterk toegenomen.
Is er een behandelmethode of medicijn voor zieke essen?
Nee. Op dit moment bestaat er geen behandeling of medicijn tegen essentaksterfte.
Kun je voorkomen dat gezonde essen ziek worden?
Helaas niet. De schimmel verspreidt zich via de lucht, waardoor gezonde bomen alsnog besmet kunnen raken.
Kan de ziekte overslaan op andere boomsoorten?
Nee. Essentaksterfte komt alleen voor bij essen en besmet geen andere boomsoorten.
Hoeveel tijd zit er tussen het kappen en het planten van nieuwe bomen?
Dat verschilt per plek. We planten nieuwe bomen zo snel mogelijk terug. Soms moeten we wachten omdat er eerst andere werkzaamheden in de straat moeten plaatsvinden. Dan kiezen we ervoor om de nieuwe bomen in één keer te planten.